Kimi anılar albümdeki eski bir fotoğraf gibidir: Baktığınızda hatırlarsınız ama içiniz titremez. Kimileri ise her hatırlandığında o güne geri döndürür; kalp hızlanır, nefes daralır, beden o anı yeniden yaşar. EMDR terapisi, ikinci türden anıların birinci türe dönüşmesine yardım etmeyi amaçlar. Yöntem, kişi bir anıyı zihninde tutarken göz hareketleri, dokunuş ya da sesle iki yönlü bir uyarım uygulanmasına dayanır. Bu uyarımın, beynin takılı kalmış anıyı yeniden işlemesini kolaylaştırdığı düşünülür. Anı silinmez; ama yarattığı acı ve korku belirgin biçimde azalır.
Kimler için uygun?
- Trafik kazası, deprem, yangın ya da saldırı gibi sarsıcı bir olay yaşayanlar
- Büyürken ihmal edilmiş, dövülmüş ya da sık sık küçük düşürülmüş olanlar
- Zor bir doğum, ameliyat ya da hastane deneyiminin etkisini taşıyanlar
- Bir yakının ani kaybının ardından yası ilerlemeyenler
- Zorbalık ya da mobbing sonrası özgüveni sarsılanlar
- Belirli bir olaydan sonra panik, kaygı ya da kâbuslar yaşayanlar
- Uçağa binmek, otoyolda araç kullanmak ya da dişçi koltuğuna oturmak gibi durumlarda donup kalanlar
- Sahne, sınav ya da performans kaygısı yaşayanlar
Kimlerde önce dengeleme gerekir?
Anılarla çalışmaya geçmeden önce kişinin kendini yeterince güvende ve dengede hissetmesi gerekir. Sık sık kendinden ya da çevreden kopma hissi yaşayanlar, aktif alkol veya madde kullananlar, hayatında şu anda büyük bir kriz yaşayanlar ve kendine zarar verme düşünceleri olanlarla önce dengeleme çalışmaları yapılır. Hamilelik, nöbet geçirme öyküsü ve göz rahatsızlıkları da en başta sorulur; bu durumlarda uyarım, örneğin dizlere hafif dokunuşlar ya da kulaklıktan gelen seslerle yapılabilir.

Dakika dakika bir işleme seansı
- İlk on dakika: Bir önceki seanstan bu yana neler olduğuna bakılır; yeni bir anı, rüya ya da değişim varsa konuşulur.
- Onuncu ile yirminci dakika: O gün çalışılacak anı seçilir. Anıyı tek karede anlatan görüntü, ona yapışan olumsuz düşünce, yerine geçmesini istediğiniz olumlu düşünce ve bedende hissedilen tepki belirlenir.
- Yirminci ile ellinci dakika: Kısa uyarım turları yapılır. Turlar arasında kısa bir ara verilir; aklınıza gelen bir görüntüyü, duyguyu ya da beden duyumunu tek cümleyle söylemeniz yeterlidir. Rahatsızlık giderek azalır.
- Son on dakika: Seans, siz sakin bir hâle döndükten sonra kapatılır. Gerekirse güvenli yer çalışması yapılır ve sonraki günlerde neler hissedebileceğiniz konuşulur.
İşleme seansları, standart seanslardan biraz daha uzun planlanabilir.
Hazırlık aşaması neden atlanmaz?
Anılarla doğrudan çalışmaya başlamak cazip görünebilir, ama EMDR'de hazırlık en az işleme kadar önemlidir. Bu aşamada terapistle aranızda güven kurulur, yöntemin nasıl işleyeceği ayrıntılı olarak anlatılır ve zorlandığınızda kullanacağınız sakinleşme araçları birlikte çalışılır. Kendinizi bu araçlarla güvende hissetmediğiniz sürece işleme aşamasına geçilmez. Bazı danışanlarda hazırlık birkaç seansta tamamlanır, bazılarında ise haftalar alır; bu sabır, sürecin hem güvenli hem etkili olmasının anahtarıdır.
Kelebek kucaklaması ve kendi kendine sakinleşme
EMDR'nin hazırlık aşamasında öğretilen tekniklerden biri kelebek kucaklamasıdır: Kollarınızı göğsünüzde çaprazlayıp ellerinizi omuzlarınıza koyar, sırayla hafifçe dokunursunuz. Bu basit hareket, zorlandığınız anlarda bedeni sakinleştirmeye yardım eder. Hazırlık aşamasında bunun yanında nefes çalışmaları ve zihinde huzurlu bir yer canlandırma egzersizleri de öğretilir. Bu teknikler, işleme seansları arasındaki günlerde kendinize destek olmanızı sağlar.
EMDR'den sonra hayat
EMDR ile çalışan danışanlar genellikle anıyı hatırladıklarında artık aynı yoğunlukta sarsılmadıklarını, "Bu oldu ve geçti" diyebildiklerini anlatır. Kaçındıkları yerlere yeniden gidebilir, uykuları düzelir, kendileri hakkındaki "Güçsüzüm" ya da "Suç bendeydi" gibi inançlar yumuşar. Kalan zorluklarla, gerekirse bilişsel davranışçı terapi gibi başka yöntemlerle çalışılmaya devam edilir.
Seans ücretini etkileyenler
- EMDR, temel psikoterapi eğitimine ek olarak kademeli bir eğitim ve süpervizyon gerektirir
- İşleme seansları standart seanslardan daha uzun planlanabilir
- Terapistin deneyimi ve unvanı
- Görüşmenin yüz yüze ya da çevrim içi yapılması
Güncel ücret bilgisini ilk telefon görüşmesinde açıkça paylaşıyoruz.
Ne zaman sonuç alırım?
Yetişkinlikte yaşanmış tek bir olaya bağlı rahatsızlıklarda, hazırlık tamamlandıktan sonra birkaç işleme seansında belirgin rahatlama görülebilir. Çocukluğa uzanan ya da tekrarlanmış deneyimlerde hazırlık daha uzun sürer ve süreç birkaç aya yayılabilir. İşleme seanslarından sonraki günlerde anı beklenmedik anlarda akla gelebilir ya da uyku hareketlenebilir; bu, beynin çalışmaya devam ettiğinin işaretidir ve genellikle birkaç gün içinde yatışır.
EMDR'yi kimler uygulayabilir?
EMDR'yi yalnızca psikoterapi eğitimi almış ve bu yönteme özgü kademeli eğitimi tamamlamış uzmanlar uygulamalıdır. Eğitim, kuramsal derslerin yanında denetimli uygulama ve süpervizyon içerir. Bu donanım, seans sırasında beklenmedik biçimde yükselen bir duygunun güvenle karşılanabilmesi için gereklidir.
Sık sorulanlar
EMDR sırasında kontrolü kaybeder miyim?
Kaybetmezsiniz. Gözleriniz açık, ne olup bittiğinin farkındasınız; önceden belirlediğimiz "dur" işaretiyle turu istediğiniz an kesebilirsiniz.
EMDR çevrim içi yapılabilir mi?
Hazırlık tamamlandıktan sonra ve uygun koşullarda görüntülü görüşmeyle de uygulanabilir; bu kararı birlikte veririz.
Yaşadığım olayı ayrıntılı anlatmam gerekir mi?
Gerekmez. Bazı danışanlar anının içeriğini hiç anlatmadan da çalışabilir; önemli olan anının sizde uyandırdığı duygu ve düşüncedir.
Çocuklarla EMDR yapılır mı?
Yapılır. Küçük yaşlarda anı bir resimle ya da oyuncak figürlerle anlatılır, uyarım da oyunlaştırılarak verilir.









